e-Ochrona zdrowia i pomoc społeczna

Transplantologia organów 2012-11-08


Z badania CBOS wynika, że 74 proc. ankietowanych Polaków godzi się na oddanie swoich narządów po śmierci, a przeciwnych temu jest 15 proc. W 2011 roku godziło się na to 85 proc. Polaków, a w 2009 roku 82 proc. Na całym świecie jest wykonywanych ponad 50 tys. transplantacji rocznie: 35 tys. nerek, 12 tys. wątrób i 4 tysiące serc. Liczba biorców żyjących z przeszczepionym narządem to ponad pół miliona. Oprócz nerek, wątroby i serca przeszczepia się również trzustki, płuca, jelita, rogówki, szpik kostny, a także sporadycznie kończyny, czy nawet twarze.

W Europie występują dwa systemy prawne, które regulują zasady dawstwa narządów:

  • zasada zgody wprost tzw. "opting in" wymaga wcześniejszej pozytywnej deklaracji potencjalnego dawcy lub jego rodziny. Jest ona stosowana m.in. w Danii, Irlandii, Wielkiej Brytanii, Holandii,
  • zasada zgody domniemanej tzw. "opting out" ogranicza możliwość pobrania narządów przez wcześniejszy sprzeciw osoby zmarłej. Jest ona stosowana w Austrii, Finlandii, Portugalii i Szwecji. W takich krajach jak Belgia, Francja, Grecja, Hiszpania, Włochy i Luksemburg, pomimo zasady zgody domniemanej, w praktyce narządy nie są pobierane bez zgody rodziny.
W Polsce w 1995 roku wraz z ustawą transplantacyjną wprowadzono zasadę zgody domniemanej. W przypadku braku zgody na pobranie narządów po śmierci można wpisać się do Centralnego Rejestru Sprzeciwów - pisemnym zastrzeżenia z własnoręcznym podpisem, bądź ustnym oświadczeniem złożonym w obecności dwóch świadków.

Rodzina potencjalnego dawcy może więc zaświadczyć o sprzeciwie wyrażonym przez niego wcześniej ustnie. Oznacza to jednak praktycznie zamianę zasady zgody domniemanej na zasadę zgody wprost.

(Źródło: Rynekzdrowia.pl)