e-Ochrona zdrowia i pomoc społeczna

Szczepienia ochronne 2007-02-27


Polska może się pochwalić bardzo dobrymi wynikami pod względem liczby wykonywanych szczepień ochronnych. Co roku na obowiązkowe szczepienia przeznacza się w Polsce około 55 milionów.

W ciągu 24 godzin po urodzeniu noworodek musi zostać zaszczepiony przeciw gruźlicy i WZW typu B (wirusowe zapalenie wątroby). Następnie zgodnie z kalendarzem szczepień, jest szczepiony m.in. przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, śwince, odrze, różyczce.

W wieku 19 lat lub podczas ostatniego roku nauki w szkole ponadpodstawowej powtarza się szczepienie przeciwko błonicy i tężcowi. W wieku dorosłym szczepione muszą być osoby narażone na zakażenie - np. przeciw WZW lekarze, pielęgniarki, studenci medycyny oraz pacjenci, których czeka operacja.
Przeciw wściekliźnie lub durowi brzusznemu szczepi się osoby podejrzane o zarażenie się tymi chorobami.

Są trzy podstawowe typy WZW:
  • A - pokarmowe,
  • B – wszczepienne,
  • C.

Niestety najczęściej przebiegają one bezobjawowo. Wirusowe zapalenie wątroby typu A objawia się najczęściej gorączką, biegunką, bólami brzucha, żółtaczką. W innych typach może także pojawić się żółtaczka, bóle brzucha, gorączka, albo tylko ogólne objawy rozbicia, osłabienia, stany podgorączkowe.
Tymczasem szczepienia przeciwko żółtaczce typu A i B, są w 85 procentach skuteczne. Bardzo skuteczne są również szczepienia przeciwko odrze, śwince, różyczce czy śmiertelnemu tężcowi lub błonicy.

Oprócz obowiązkowych szczepień ramach ubezpieczenia zdrowotnego, dostępne są szczepienia zalecane, za które pacjent sam płaci. Są to szczepienia np. przeciwko grypie, kleszczowemu zapaleniu mózgu czy ospie wietrznej.

Wszystkie szczepionki zarejestrowane w Polsce są skuteczne. A o tym czy zaszczepić powinien zadecydować lekarz prowadzący, który rozważy wszystkie za i przeciw i oceni, czy szczepienie jest konieczne czy nie.
Wszystkie szczepionki dopuszczone do obrotu w Polsce mają atesty Ministerstwa Zdrowia, PZH i Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych.

Osoba, która wybiera się w dalekie kraje powinna około 5 - 6 tygodni przed wyjazdem dowiedzieć się, jakie szczepienia są zalecane przed udaniem się w wybrany region świata. Informacje można otrzymać w wojewódzkiej stacji sanitarno- epidemiologicznej, na stronach internetowych WHO albo w Krajowym Ośrodku Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni. Szczepienia dla osób, które wyjeżdżają za granicę prowadzą m.in. stacje sanitarno-epidemiologiczne. W niektórych krajach trzeba posiadać międzynarodową książeczkę szczepień, tzw. żółta książeczka. Wpisów do niej mogą dokonać tylko międzynarodowe punkty szczepień.

Są jednak też takie choroby, przeciwko którym nie ma szczepionki. Taką chorobą jest na przykład malaria. Osobie, która wyjeżdża w miejsca, gdzie ona występuje, zaleca się profilaktykę farmakologiczną. Zaleca ją indywidualnie lekarz, w zależności od kierunku podróży. Obowiązkowe jest szczepienie przeciwko żółtej febrze, jeśli podróżny wybiera się na tereny, na których można się nią zarazić. Osoby, które wybierają się do krajów azjatyckich i afrykańskich powinny zaszczepić się przeciwko żółtaczce typu A, tężcowi oraz zapaleniu opon mózgowych.

Ostatnio coraz bardziej popularne są szczepienia przeciw grypie. Szczepionka chroni przed zachorowaniem na grypę, a jej skład jest corocznie modyfikowany. Najlepiej szczepić się od września do grudnia. Szczepienie poprawia odporność także na inne infekcje wirusowe górnych dróg oddechowych. Może być jednak tak, że nasza odporność będzie mimo szczepionki za słaba, aby obronić się przed nimi.
Zdaniem dr Ewy Duszczyk, pediatry z Kliniki Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego Akademii Medycznej w Warszawie, przeciw grypie powinny być szczepione dzieci, bo szczepienia są najskuteczniejszą metodą walki z tą chorobą. Podkreśla ona, że Dr Duszczyk, że grypa szczególnie niebezpieczna jest u najmłodszych dzieci i dorosłych powyżej 65. roku życia. Z kolei kardiolog Andrzej Ciszewski z Instytutu Kardiologii w Warszawie udowodnił, że szczepionka przeciw grypie zmniejsza ryzyko związane z chorobami serca.

Nowością jest szczepionka przeciwko wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV), który wywołuje raka szyjki macicy.

Źródło: Rzeczpospolita